Tagarchief: waterschaarste

Om te grienen: Amazone sterft langzame dood

Een nieuw en gigantisch onderzoek naar de Amazone heeft een alarmerende trend aan het licht gebracht: jaarlijks gaat gemiddeld 350 km2 zoet oppervlaktewater verloren, als gevolg van de bouw van waterkrachtdammen, ontbossing en klimaatverandering.

Het onderzoek, uitgevoerd door WWF-Brazilië en het instituut Imazon, als onderdeel van het MapBiomas Project en met de steun van Google Earth Engine, was de eerste keer dat een studie van deze omvang werd uitgevoerd over het hele Amazonegebied. Er werden satellietbeelden van Landsat verzameld over 33 jaar (van 1985 tot 2017), en nieuwe datatechnologie toegepast.

De resultaten zijn letterlijk “om te huilen”: de Amazone sterft een langzame dood, als gevolg van menselijk ingrijpen (ontbossing, infrastructuur en klimaatverandering). De situatie is het ergst in de zone die bekend staat als de “ontbossingsboog” in het zuidelijke Amazonegebied. Door het verdwijnen van kreken en lagunes verliezen we de broedplaatsen waar het leven in de Amazone begint. Ook gemeenschappen die afhankelijk zijn van deze biodiversiteit worden getroffen.

  • “A new study reveals the Amazon is losing surface water” (artikel in phys.org 22/3/2019)
  • “Long-Term Annual Surface Water Change in the Brazilian Amazon Biome: Potential Links with Deforestation, Infrastructure Development and Climate Change” in Water 2019, 11(3), 566
  • Dahr Jamail op youtube over o.a. de vernieling van het Amazonegebied

 

Amazonewoud: nog 3 procentjes ontbossen, en ’t is weg

Met de ontbossing is het Amazonewoud op weg naar een point-of-no-return: als de ontbossing de 20% overschrijdt, dreigt de hydrologische cyclus van het hele gebied zodanig te degenereren dat het bekken geen regenwoud meer kan dragen. Dan wordt het eren tweederangs savanna.

En bij dat punt zitten we gevaarlijk dichtbij: volgens berekeningen is nu al 17% om zeep, dus nog een luttele 3% te gaan…

Maar hoe zit het met die ontbossing? Was die niet vertraagd de laatste jaren? Nope, sedert de daling van een tiental jaar geleden, gaat het weer in stijgende lijn.

Het politieke bestuur van Brazilië is notoir corrupt, dus daarvan is weinig heil te verwachten, tenzij er een politieke aardverschuiving gebeurt…

Lees verder:

Ontbossing in het Amazonewoud, 1988-2016

The Uninhabitable Earth

The Uninhabitable Earth (Onbewoonbare Aarde), een sterartikel in New York Magazine van 9 juli 2017, zet het hele klimaatvraagstuk nog eens in een zeer leesbare, sociaal-historische context:

  • Doomsday
  • Dodelijke hitte
  • Hongersnood
  • Klimaatepidemiën
  • Stikkende lucht
  • Eindeloze oorlogen
  • Permanente economische depressie
  • Vergiftigde oceanen
  • We zijn ziende blind

It is, I promise, worse than you think. If your anxiety about global warming is dominated by fears of sea-level rise, you are barely scratching the surface of what terrors are possible, even within the lifetime of a teenager today.

Het artikel is het resultaat van talloze interviews van David Wallace-Wells met klimaatwetenschappers. Zij blijven optimistisch, omdat de mens ongelooflijk inventief is. De mens heeft het klimaatprobleem veroorzaakt, en zal het ook moeten oplossen, er is geen andere keuze. David zelf is er duidelijk minder gerust in, al blijkt uit zijn interview dat uitgesproken pessimisme toch nog sterk taboe is (en niet alleen in de VS).
Het artikel deed heel wat stof opwaaien, wat erop wijst dat de Amerikaanse intelligentsia behoorlijk geschrokken is van de ernst van de situatie.

Lees aansluitend:

  • het artikel zelf,  of met voetnoten en verwijzingen
  • kritiek op het artikel, samengevat op de Engelse wikipedia (de meeste kritiek is ofwel detailkritiek, ofwel bezwaar tegen de pessimistische toon van het artikel)
  • kritiek oorspronkelijk op climatefeedback.org en grondig weerlegd door Paul Beckwith
  • interview waarin David terugblikt op de deining die het artikel veroorzaakte, en getuigt van een – met permissie – braaf voluntaristisch optimisme (elektrische auto’s in India en meer vegetarisch eten, dat gaat ons redden(!?))

De kritiek, meer in detail (nota’s)

Het artikel oogste een storm aan commentaren. Hieronder 2 antagonisten.

Paul Beckwith

In een serie van 5 video’s (19/7/2017) weerlegt een felle Paul Beckwith de vele kritische opmerkingen op climatefeedback.org, kort:

  • kritiek “dit zijn worst case scenarios” > nee zegt PB dit zijn realistische scenarios, met wetenschappelijke ondergrond
  • kritiek “methaan is niet zo’n dreiging” > nee zegt PB dit is recent weerlegd
  • kritiek “fout satellietdata” > mogelijk, maar dit is een detail
  • PB: klimaatwetenschap is herhaaldelijk veel te conservatief gebleken, we moeten af van die over-voorzichtige uitsprakencultuur
  • PB: kritiek zelf bulkt van niet-wetenschappelijke uitspraken zoals “overdreven”, “onhandig” “worst case” “stemt niet overeen met de wetenschap” (maar die wordt niet geciteerd, het is dus wat je noemt een “goedkoop gezagsargument”
  • PB …tot zelfs onwetenschappelijk-absurd (bv. het ontkennen van niet-lineaire ontwikkelingen, Christopher Colose)

Kortom, de kritiek klinkt als een haast georganiseerd concert van ontkenning van de ernst. Het is alsof vele klimaatwetenschappers een panische angst hebben voor het toegeven van de ernst van de situatie.

Michael Mann

In een youtube-video Michael Mann Responds to ‘Uninhabitable Earth’ (23/7/2017) komt M. Mann wat neerbuigend over, en geeft als kritiek:

  • fout in 1 study dataset ; warming in line with climate models (zie hierboven PB “detail”)
  • carbon cycle feedbacks methane “bomb” (zie hierboven PB: methaan is wel degelijk een tijdbom)

M. Mann steunt vooral op het gezagsargument van een panel van 14 scientists die het artikel een rating “low” gaven. Maar dat is nauwelijks een wetenschappelijk statement! Wil je een dergelijk artikel onderuit halen, dan moet je de hoofdargumenten stuk voor stuk weerleggen met verwijzingen naar wetenschap.
M. Mann is duidelijk ontstemd vanwege de wat hij noemt “overdreven pessimistische toon” van het artikel. Hij verdenkt  uitdrukkelijk Guy McPherson van beïnvloeding van de auteur. Toegegeven, worst case scenarios moeten volgens M Mann bekeken worden (vgl brandverzekering), maar hoofdkritiek: worst case sc wordt hier gepresenteerd als waarschijnlijk scenario (zie hierboven PB).
M Mann blijft optimistisch (cf Akkoorden van Parijs), en

  • wijst op levelling off van de co2 uitstoot (wat niet klopt: wat afvlakt is de CO2 door energieproductie, maar CO2 van ontbossing en bosbranden gaat verder)
  • ontkent plotse stijging met 5°C in het verleden: dat was lokaal, niet planetair (klopt dit wel? zie wp)

Kortom, M Mann vindt blijkbaar elke confrontatie van een ongeruste bevolking met de regeringen politiek erg riskant, en verkiest dus een “alle neuzen achter Parijs” beweging. So noted.

Update: een jaar later is Wallace verbijsterd over het feit dat vrijwel geen enkele nieuwssite de hittegolf van 2018 in verband brengt met de klimaatverandering. Zie How Did the End of the World Become Old News? (NY Magazine 26/7/2018).

Update 2: in 2019 in boekvorm verschenen:

Kenia: geen koeien meer, kamelen!

“Wij hadden meer dan honderd stuks vee tot in 2005. Maar omdat het klimaat hier in de streek droger wordt, gaven de koeien geen melk meer. Vorig jaar stierven er zelfs twintig tot dertig koeien van ons, elk jaar,” zegt de 45-jarige Maalim, gekleed in een blauwe hijab. “En dus besloten we over te schakelen op kamelen, want die kunnen meer dan twee weken zonder water. Ze blijven ook melk geven, en al worden ze mager en zwak, ze sterven niet.”

In heel Kenia zijn er nu al 3 miljoen kamelen, 3x zoveel als 10 jaar geleden. Kamelenmelk is aan een opmars bezig. Goed nieuws op korte termijn voor de boeren, ongetwijfeld. Maar tegelijk tekent zich een gortdroge toekomst af. Er is namelijk nog meer droogte op komst. Mount Kenya voedde vroeger 16 gletsjers, nu nog 7, en tegen 2050… nul. Een hele streek hangt van de gletsjers af voor de watervoorziening. Tot zover de story bij Deutsche Welle, 24/4/2017.

[responsivevoice_button voice=”Dutch Female” responsivevoice_button buttontext=”Beluisteren”]

 

2040: einde beschaving?

Nieuwe wetenschappelijke modellen van het Global Sustainability Institute tonen een grimmig beeld:

  • verzekeraar Lloyds acht een acute voedselcrisis (met prijsstijgingen tot 400%, voedselrellen…) op korte termijn “mogelijk” (Lloyds rapport, pdf)
  • zonder radicale koerswijziging zou onze industriële beschaving binnen de 30 jaar instorten als gevolg van catastrofale voedseltekorten, veroorzaakt door een combinatie van klimaatverandering, waterschaarste, energiecrisis, en politieke instabiliteit
  • het ontwikkelen en uitrollen van deze modellen gebeurde in discreet overleg met de regeringen van het VK en de VS

New scientific models supported by the British government’s Foreign Office show that if we don’t change course, in less than three decades industrial civilisation will essentially collapse due to catastrophic food shortages, triggered by a combination of climate change, water scarcity, energy crisis, and political instability.

Lees het hele verslag bij insurge-intelligence (19 juni 2015)