Tagarchief: urgentie

Klimaatwetenschappers gooien handdoek in de ring: game over

Klimaatwetenschappers schreven in mei 2020 een grimmige open brief naar The Guardian, en Jem Bendell vat het voor ons samen in zijn blog:
“Het is game-over voor het voorkomen van gevaarlijke klimaatverandering, nu overheden de goedkoopste en snelste terugkeer naar consumptie plannen. Niet verenigbaar met een temperatuurstijging van maximum onder 2°C, laat staan 1,5°C. Het is tijd om ons collectieve falen te erkennen om te reageren op klimaatverandering, de gevolgen ervan te identificeren en de enorme persoonlijke, lokale, nationale en mondiale aanpassing te accepteren die ons allen te wachten staat.”

Op vragen van journalisten reageerden de wetenschappers in juni 2020 (citaten):

  • “een globale en algemene instorting (collapse) is het meest waarschijnlijke resultaat van het huidige traject”
  • “we zijn al aardig op weg naar een instorting… de interventietijd die we nog hebben is in veel gevallen minder dan de tijd die nodig zou zijn voor een duurzame transitie”
  • “we krijgen een algehele verslechtering van veel levensomstandigheden, met hier en daar regionale instortingen”
  • “er is een zeer groot risico dat onze beschaving gewoon uiteenvalt. De menselijke soort zal op de een of andere manier overleven, maar we zullen bijna alles kwijt zijn wat we de afgelopen 2000 jaar hebben opgebouwd”
  • “we zitten op dit moment waarschijnlijk in de beginfase van een ineenstorting. Maar gevestigde belangen en corrupte politici, in combinatie met een bevolking die problemen graag wil ontkennen (of soms, in precaire omstandigheden, weinig keuze heeft, nvdb), overstemmen degenen die proberen de waarheid en de feiten te laten kennen”
  • “ik denk dat we al in de val zitten, en dat het waarschijnlijk alleen maar erger en sneller zal worden naarmate we verder gaan.”

De briefschrijvers krijgen steun uit onverwachte hoek: Fatih Birol, chef van het Internationaal Energieagentschap, zegt dat we nog 6 maanden hebben om nog enig klimaatbeleid in gang te zetten. Als de regeringen “snel” de oude CO2-intensieve economie willen herstellen zonder stevige duurzame investeringen, is de kans verkeken. Alweer The Guardian 18/6/2020.

Doyle: we gaan naar 10°C, en bij 4°C is het afgelopen

Grofweg gesproken is u verteld dat we misschien 1,5c of 2c graden boven de pre-industriële temperatuur zullen stijgen. Dat is niet waar. Dat is in feite voorbijgestreefde wetenschap, en het is fundamenteel fout. Er is geen enkele onafhankelijke wetenschapper van de wereld die die positie nu nog zou ondersteunen. We gaan eigenlijk naar 10 graden opwarming die binnen 20 tot 30 jaar kan plaatsvinden. En op weg naar 10 graden, passeren we 4 graden. Nu is vier graden interessant omdat dat betekent: game over voor de mensheid. Houd dat dus in gedachten. Ik maak dit niet zomaar op.”

“Our only option is to stop pretending that we are ‘going green'”.

Wat meteen een vraag doet rijzen: wanneer gebeurt 4°C onderweg naar 10°C? Als 10°C binnen 20-30 jaar op het programma staat, dan is het waarschijnlijk  om 4°C te situeren binnen 8-15 jaar (de lezing is gehouden in 2019). Helaas is dat binnen het leven van vrijwel de hele wereldbevolking van nu (8 miljard). Van impact gesproken!

Counterpunch concludeert nuchter: als Doyle maar half gelijk heeft, OK dan schuift het fatale jaartal wat op… Mooi vooruitzicht! Lees het artikel op counterpunch 22/5/2020 .

Presentatie op youtube

Hieronder een dia uit de presentatie van Doyle (youtube, 1/9/2019, 24′), en commentaar bij het filmpje.

John Doyle is a long time EU staffer stationed in Brussels. (…) Here is John’s ‘catastrophe-check’ to UN aid agencies. Diplomacy is the art and science of posturing, distortion and fabrication about underlying false and ideological mental positions about reality.  We are operating under a global political network of self-delusional agencies and individuals who seem to believe that if they just keep repeating a false narrative about Reality it will become true and real.  Parties to the climate talks need to stop talking so much and start acting.  But for this to happen, the world’s citizens need to take them to account. The Student Strikes and other forms of civil disobedience are what’s needed, but much more of it. One day a week of student striking is an inadequate response for a future being stolen for a full seven-days a week forever. (…) (youtube, 1/9/2019, 24′)

The Future We Choose: Surviving the Climate Crisis

Ex-VN-klimaatchef Christiana Figueres, die in 2015 nog het Akkoord van Parijs onderhandelde, pleit nu ronduit voor burgerlijke ongehoorzaamheid om het klimaat te redden. In een op 25/2 verschenen nieuw boek van haar met co-auteur Tom Rivett-Carnac The Future We Choose: Surviving the Climate Crisis schrijven ze verder “burgerlijke ongehoorzaamheid is niet alleen een morele keuze, het is ook de krachtigste manier om de wereldpolitiek vorm te geven.” Daarbij hoort een verwijzing naar wetenschappelijke literatuur over de impact van burgerpolitiek: in het verleden zijn ingrijpende politieke verschuivingen er vrijwel nooit gekomen zonder burgerlijke ongehoorzaamheid. Denk maar aan de SuffragettesGandhi, Martin Luther King, of Nelson Mandela.

It’s time to participate in non-violent political movements wherever possible

Figueres en Rivett-Carnac steunen daarom Extinction Rebellion (youtube) en de klimaatspijbelaars.

Bron: Forbes.com 24/2/2020.

Vernietigende kritiek

Het boek krijgt wel een vernietigende kritiek bij de kritische website vice.
Vice wijst er fijntjes op dat Figueres blijkbaar een zitje heeft in de adviesraad van het Italiaanse oliebedrijf Eni, en dat heeft zo zijn betekenis. Zo schrijft ze “Het helpt niet om bedrijven te bekritiseren als je niet echt achter de schermen kunt kijken om te begrijpen wat ze doen. We moeten zowel de bedrijven als onszelf rekenschap vragen”, aldus Figueres, “Dezelfde normen gelden voor iedereen.” Met andere woorden: niet teveel met de vinger wijzen naar Big Oil. En verder:

  • we kunnen beter optimistisch en vergevingsgezind blijven, in de geest van Nelson Mandela
  • iedereen is mee-verantwoordelijk, dus duurzaam consumeren, en je gedragen als burger
  • en ook niet te radicaal worden: Extinction Rebellion en klimaatspijbelaars zijn goed voor jongeren die om aandacht vragen, maar een “volwassen” klimaatbeleid moet aanvaardbaar zijn voor Democraten EN Republikeinen (!)

Als voorbeeld haalt Figueres de Bipartisan Climate Roadmap aan, een nationaal plan voor CO2-tarifering dat onlangs door de Climate Leadership Council werd vrijgegeven. De stichters van deze Council zijn onder meer…  BP, Exxon, Shell, ConocoPhillips, Total en Goldman Sachs. Figueres is een van de “Individuele Oprichters” van de Council.

Figueres pleit dus voor een klimaatplan dat niet te onvriendelijk mag zijn voor Big Oil, multinationals en miljardairs.
vice.com

Lees verder bij vice 27/2/2020. En redenen voor wantrouwen tegenover financiële klimaattarifering op rollingstone-blog over Goldman Sachs (2010).

Lent vs. Bendell

logo: 2 mensen praten tegen elkaar Radicale structuurhervormingen of actief voorbereiden op sociale chaos? Dat is het fundamenteel discussiethema tussen klimaatbewuste activisten. Twee woordvoerders, twee kampen, twee klimaatbewegingen. Hun vertegenwoordigers, hier kort samengevat: Jeremy Lent versus Jem Bendell.

Sorry voor de saaie layout (of lees deze pagina meteen in pdf: Jeremy Lent versus Jem Bendell.(april 2019)

Jeremy Lent: hoog tijd voor radicaal
klimaatbeleid, of het loopt fout!

Jem Bendell: Het loopt sowieso fout, beter
voorbereiden op ‘Day After’!

Jeremy Lent, What Will You Say to Your Grandchildren?
9/4/2019

Jem Bendell, Responding to Green Positivity Critiques of Deep
Adaptation
10/4/2019 (eerder: Deep Adaptation: A Map for Navigating Climate Tragedy 27/7/2018, samenvatting 19/3/2019: The Love in Deep Adaptation)

Gesteund door: Georges Monbiot, Nic Balthazar, Greta Tthunberg,

Groepen: Extinction Rebellion, Klimaatspijbelaars,

Gesteund door: Guy McPherson,

Groepen: Dark
Mountain Project
, maar cynisch genoeg ook deze
vette ratten
.

No one is coming to save us. Mass civil disobedience is essential to force a political response.

We leven in een tijd met wellicht drastische
en dramatische veranderingen. Vergelijk het met 1940, toen het
VK al zijn moed bijeenraapte om zich te verdedigen tegen
Nazi-Duitsland.

Regeringen blijven om de hete brij heen
draaien. De afspraken binnen het Akkoord van Parijs zullen
leiden tot 3°C opwarming, een bedreiging voor onze samenleving.
En zelfs die afspraken komen ze niet na. De prognoses van het
IPCC zijn veel te conservatief.

Game
over? Defaitisme

Mensen worden erg onrustig. Vreemd: enerzijds
de mainstream media die de nakende catastrofe ontkennen,
anderzijds meer en meer mensen vinden het al ‘te laat’ om de
beschaving te redden. Met boeken zoals ‘Onbewoonbare Aarde’ van David
Wallace-Wells denken ze ‘game over.’. Dan wint het concept “
Deep
Adaptation
” (Jem Bendell) veld: sociale chaos zou
onvermijdelijk zijn, we kunnen ons beter voorbereiden op
“onlusten, wetteloosheid en het einde van een normaal leven.”

Deep Adaptation analyseert correct, maar
concludeert fout en gevaarlijk. Oproepen tot “voorbereiden op de
chaos” in plaats van te focussen op structurele economische en
politieke verandering kan een self-fulfilling prophecy worden.
Je mag de aandacht niet afleiden van broodnodige sociale actie.

Klimaatchaos is slechts een symptoom van een
veel bredere ecologische crisis: regenwouden,
plasticafval,
extinctie van
diersoorten
, van
insecten
.

Geleidelijke ingrepen zullen niet volstaan.
Een CO2-taks, massaal desinvesteren in fossiele energie en
investeren in zon en wind, zelfs een Green New Deal… het is ruim
onvoldoende. Emissies nemen
nog toe
, de
oliesector boomt
, luchtvaart, vleesconsumptie groeien, de
wereldeconomie zou verdrievoudigen
tegen 2060
. Deze obsessie met groei, dit gigantisch
piramidespel
waarover men niet spreekt omdat de
multinationals niet alleen de media in handen hebben, maar ook
de meeste regeringen.

Het is Goed te begrijpen dat Deep Adaptation
dan de handdoek in de ring gooit, en zich voorbereidt op sociale
chaos.

Het is fout te zeggen dat het definitief “te
laat” is, en chaos “onvermijdelijk”. Misschien te laat voor de monarchvlinder,
of voor de meeste
koraalriffen.
Te laat voor de – nu al talrijke – klimaatvluchtelingen, die
nergens welkom zijn. Treuren om dit verlies is verantwoord en
noodzakelijk. Maar tegelijk moeten we actie voeren, niet
toegeven aan een vals geloof in het onvermijdelijke.

Defaitisme roept bij mij een sterke afkeer op
– ik ben immers opgegroeid in het naoorlogs Engeland. In de
donkerste dagen van mei 1940 zag het er beroerd uit voor de
Britten. Een compromis sluiten met Hitler leek “onvermijdelijk”,
en werd bijna bezegeld door
de regering
. Toen dat bekend raakte, liep er een koude
rilling over mijn rug, want ik was Joods. Nadien werd me
duidelijk dat ik wellicht mijn leven dankte aan die enkele
moedige leiders die toen ingingen tegen de wanhoop, en een
ogenschijnlijk hopeloos gevecht aangingen.

Geschiedenis: niet-lineair

Een les uit het verleden die telkens
terugkomt, is dat de geschiedenis zelden in een rechte lijn
evolueert, maar eerder in onverwachte bochten, die pas achteraf
zinvol worden. Tarana Burke gebruikte jarenlang de
term “me too”
die pas veel later Harvey Weinstein vloerde
en een hele beweging op gang bracht. De volgende beurscrash?
Onvoorspelbaar, net als de beschavingscrisis.

Een tweede les uit niet-lineaire
transformaties zoals vrouwenstemrecht of homohuwelijk, is dat
die niet “uit zichzelf” gebeuren, maar uit de verbeten strijd
van een groep vastbesloten burgers die ondanks alles doorzetten,
in een complexe maatschappij waar we uiteindelijk allemaal deel
van uitmaken, of je dat nu wil of niet. En complexe systemen die
instabiel worden, zijn veel vatbaarder
voor verandering
. Kortom, wat we nu nodig hebben is Deep
Transformation, niet Deep Adaptation.

De benarde situatie waar we in verkeren
schreeuwt het uit, voor ieder die het wil horen: willen we een
minimaal leefbare planeet tegen de 2
e
helft van deze eeuw, dan moeten we het fundament van onze
beschaving ombouwen, van één die is gebaseerd op rijkdom naar
één die gebaseerd is op leven, vaak
omschreven als een
Ecologische
Beschaving.
We moeten naar een wereldorde waarin de macht wordt teruggegeven
aan het volk; waarin de excessen van multinationals en
overheidscorruptie worden ingedijkt; waar de waanzin van
oneindige economische groei wordt ingeruild voor een
rechtvaardige transitie naar een stabiele en rechtvaardige
economie waarin mens en natuur kunnen gedijen.

Hoop

Lijkt je dat onwaarschijnlijk? Dat vind ik
ook, maar ‘waarschijnlijk’ en ‘onvermijdelijk’ liggen wel ver
uit elkaar. Rebecca Solnit schrijft in Hope in the Dark dat hoop geen prognose
is. Zowel optimisme als pessimisme kan een reden zijn om op te
geven, maar hoop gaat niet over het afwegen van kansen. Hoop is
een actieve geestestoestand, het inzicht dat verandering
niet-lineair is, onvoorspelbaar, en volgt uit bewust engagement.

Bendell verwerpt deze “hoop”, en maakt in
zijn blog
een vergelijking met een terminale
kankerpatiënt. Waarom zou zo iemand zijn laatste dagen
doorbrengen “in ontkenning, angst en valse hoop, in plaats van
het onvermijdelijke te aanvaarden en te genieten van de tijd die
rest.” Maar die vergelijking gaat niet op. Van terminale kanker
kennen we de afloop, uit vele gelijkaardige gevallen. De
situatie van onze beschaving is compleet anders, we hebben geen
voorgaande. Als een dokter uw moeder zou zeggen “Deze kanker is
uniek, we kunnen een behandeling toepassen, maar we zijn niet
zeker dat het werkt”, zou u dan zeggen “laat maar zitten”? Ik
geef niet zo gemakkelijk op voor Moeder Aarde.

Eigenlijk is de instorting nu
al een feit
op vele plaatsen, en de meest kwetsbaren zijn
de eerste slachtoffers: de miljoenen die
alles verloren in de cycloon Idai
, of in de nog altijd
niet heropgebouwde gemeenschappen in
Puerto Rico
. Of denk aan de tweeduizend jaar oude
baobab-bomen die
massaal afsterven
, de wereldwijde ecocide. We moeten alles
doen wat we kunnen, in plaats van op te geven.

Er is nogal wat discussie over het helse
verschil tussen 1.5° en 2.0° in klimaatopwarming, en nog meer
tussen 2.5° and 3.0°. Zolang mensen risico lopen, en zolang
diersoorten vechten voor overleving, is het nog niet te laat om
nog meer rampen te voorkomen.

Klimaatspijbelaars

De jonge generatie voelt dit intuïtief aan:
Greta Thunberg zei in
Polen voor de VN
“je bent nooit te klein om het verschil
te maken… bedenk dan wat we allemaal samen aankunnen, als we
echt zouden willen.” Thunberg suggereerde ook dat haar
kleinkinderen in 2078 zouden vragen “waarom jullie niets
ondernamen toen het nog kon.” Dat is de morele kwestie waar we
allemaal voor staan, nu. Ja, we kunnen nog iets doen. Voorjaar
2019 inspireerde Thunberg meer
dan een miljoen scholieren
die gingen spijbelen voor het
klimaat.

Gelukkig is Bendell afgestapt van sommige
argumenten van Deep Adaptation: hij steunde Extinction
Rebellion
(XR) in een 2018 campagne van burgerlijke
ongehoorzaamheid
.

Tactiek

Uit onderzoek
is gebleken
dat zodra 3.5% van de bevolking zich serieus
engageert in een geweldloze politieke massabeweging, zij altijd
succes hebben. Dat zou betekenen 11.5 miljoen Amerikanen op
straat, of 26 miljoen Europeanen. Daar zijn we lang niet aan
toe, maar is het echt onmogelijk?

Ik ga niet wedden tegen de
mogelijkheden van de mensheid om zichzelf om te vormen

of het
regeneratievermogen van de natuur
.

Kleinkinderen

XR plant een wereldwijde
week van directe
actie
vanaf 15 april 2019. Het is een eerste stap naar een
gecoördineerd internationaal burgerverzet tegen een systeem dat
onze hoop voor de toekomst verwoest. Mogelijk wordt dat het
begin van een van die historische U-turns. Ben je bereid je
kleinkinderen in de ogen te kijken? Ik ook. Tot dan.

De klimaatcrisis is (a) totaal en algemeen, het is geen specifieke “vijand” en (b) staat in tegenstelling tot een oorlog niet onder menselijke controle.

Akkoord. IPCC werkt met consensus, vandaar. Het
klimaatsysteem van de Aarde komt nu zelf in beweging. Feedbacks.

Daar schuilt precies de denkfout: gaan we onze analyse van de realiteit verdringen uit vrees voor het effect ervan op het grote publiek? Misschien moeten we wat specifieker zijn: met “chaos” (collapse, instorting) bedoelen we “het wanordelijke einde van onze huidige manier van levensonderhoud, onderdak, veiligheid, welzijn, identiteit en waarden”.

Maar ter zake: het klopt niet dat Deep Adaptation sociale actie verlamt, integendeel, zo blijkt uit studies in eco-psychologie. Mijn studenten werden juist radicaler, en in Frankrijk ontstond uit dit besef een beweging die ijvert voor meer voedselzekerheid en veerkracht. In een
 artikel voor Extinction
Rebellion
wijs ik trouwens op veranderingen die nodig zijn
voor zowel radicale CO2-reducties als Deep Adaptation.

Inderdaad, maar klimaatchaos is niet zomaar een symptoom, het wordt de doodgraver van onze voedselproductie.

Helemaal akkoord, behalve de conclusie “handdoek in de ring gooien”. De eerste reactie van wanhoop kan nadien een sterke transformerende kracht worden, heb ik vastgesteld bij Deep
Adaptation, waar een hele waaier aan reacties te zien is. Er zal trouwens niet veel politieke wil en
actiebereidheid overblijven als we ons niet voorbereiden. Als de
elektriciteit uitvalt in de winter, zullen de mensen niet opnieuw
steenkool stoken?

Je hoeft het niet als “onvermijdelijk” te zien om Deep Adaptation te onderschrijven. Maar als je de komende chaos “waarschijnlijk” vindt in plaats van “onvermijdelijk”, hoop je stiekem toch dat het niet zal gebeuren. Misschien is een “wat als” discussie zinvol, waarbij je gevoelens van wanhoop hun transformerende werk laat doen.

Deep Adaptation is geen defaitisme, hooguit kan je het een “strategische terugtocht” noemen. Jeremy’s oproep om moed te tonen is hartverwarmend. En de vergelijking met de oorlog
wint populariteit bij activisten, maar is misplaatst. Naarmate de
maatschappij meer verstoord raakt door de gevolgen van snelle
klimaatverandering, raken mensen angstig, en vatbaar voor verhalen
over wie hier schuldig aan is, en hoe we vrijheden moeten opgeven
om onszelf te redden. Klimaatactivisten die roepen dat we “moeten doen wat nodig is”, en “realistische” discussies moeten voeren over wie wel en niet kan gered worden, doen me vrezen voor een nieuw soort fascisme. Ik blijf gekant tegen mensen die de illusie
voeden dat we klimaatverandering kunnen stoppen, als we maar de
juiste mensen aan de macht helpen, “op welke manier ook”.

Klimaatverandering is heel anders dan vorige sociale revoluties: grotendeels onzichtbaar, zonder duidelijke “vijand” of politiek motief (onze hele beschaving draait op fossiele energie). We staan nu voor een niet-lineaire klimaatverandering waarover we geen macht (meer) hebben. De
komende instorting kan er echter ook voor zorgen dat we de schade
beperken, meer mensen redden van de hongerdood, iets uitvinden om de dooi van de Noordpool tegen te gaan, of de meltdown te
vermijden van kerncentrales in falende staten. We kunnen leren
voor elkaar te zorgen in tijden van rampspoed. Ik hoop inderdaad
op een exponentiële transformatie in het menselijk bewustzijn,
wanneer we onze benarde situatie niet langer ontkennen, en onze
illusies van dominantie en vooruitgang opgeven.

Aan de oorsprong ligt ons waanidee dat we afgescheiden zijn van de natuur, en van elkaar. Daaruit ontwaken
is een bevrijding. Ons bevrijden van de politieke, monetaire en
economische systemen die onze waanideeën vormgeven, is ook een
prachtige doelstelling. Beide zijn belangrijk, of ze een materieel
resultaat opleveren of niet. Maar we hebben geen behoefte aan
sprookjes over een heilstaat op deze planeet. Zulke sprookjes
kunnen zelfs contraproductief werken door te suggereren dat we dit
enkel doen om het gewenste eindresultaat te bereiken. Laten we
toch niet vergeten dat vele vorige beschavingen zijn ingestort, en
dat vele hominiden intussen zijn uitgestorven. Wat is de
bestemming van de mensheid in het licht van de eeuwigheid, met een
Zon die ooit zal exploderen, op een planeet waar alle vorige
hominiden zijn uitgestorven? Een “bloeiende beschaving” is altijd
iets tijdelijks. Zodra we dat inzien, gaan we ons realiseren hoe
bewust en bevrijd we in het heden kunnen leven, ook in tijden van
tegenspoed.

Deep Adaptation heeft het liever over “radicale
hoop” die begint met het opgeven van alle niet echt geloofwaardige
verwachtingen, en streeft naar empathie en samenwerking in
verschrikkelijke tijden. Maar hoe dan ook is zelfs radicale hoop
ingegeven door onze angst voor een onbekende toekomst. Kunnen we
niet beter “zonder hoop” leven, in het heden?

Opgeven? Onze beschaving, de mensheid, Moeder
Aarde, dat zijn drie verschillende dingen. Onze beschaving heb ik
opgegeven, en daarmee hoop ik de mensheid en Moeder Aarde beter te
kunnen helpen. Jeremy wil deze beschaving niet opgeven; zelf vind
ik dat ook niet prettig, maar zoals de zaken er voor staan… We
hebben ook niet de luxe om te kunnen kiezen hoe we tegen de
realiteit aankijken, die is er gewoon.

Sommige plaatsen zijn inderdaad al herleid tot
rampgebieden. Vandaar dat meer en meer gepleit wordt (Wereldbank)
voor aanpassing (adaptatie). Deep Adaptation pleit allerminst
voor onverschilligheid bij menselijk leed, integendeel. Maar
helpen in het besef dat we ook zelf de dans niet zullen
ontspringen.

Akkoord. Laten we dus voorkomen dat de mensheid
vervalt in burgeroorlog en wereldoorlog, door ons dringend voor te
bereiden op wat komen gaat. Zonder dat maken we de zaken erger, en
zullen de emissies niet dalen. In oorlogen wordt heel wat fossiele
energie verspild.

Hier schetst Jeremy toch een karikatuur door Deep Adaptation gelijk te
stellen met inactie, en dat kan zelfs contraproductief werken.
Education International, de wereldorganisatie van lerarenbonden,
steunde de acties van scholieren, en pleitte voor een wijziging
van het curriculum om hen voor te bereiden op die wankele
toekomst. Maar het ziet ernaar uit dat de volwassenen op dat punt
eerder een obstakel vormen.

Ik steunde Extinction Rebellion: enkele
organisatoren in de Rebellion voelden zich gesterkt door mijn
blog. Zij zien de instorting als waarschijnlijk of onvermijdelijk.
Campagne voeren rond emissies wil nog niet zeggen dat je de
instorting denkt te kunnen vermijden.

 

Niet onmogelijk, maar het zal de klimaatchaos
niet stoppen. Het kan het effect verzachten, maar niet als we bang
zijn om de toekomst te onderkennen, want dan zijn we niet in staat
de juiste discussies te voeren of passende politieke initiatieven
te nemen.

Ik zou nergens op wedden.

Ik heb geen (klein)kinderen, en meer en meer
mensen maken die keuze. Een Westers kind is de zwaarste bijdrage
tot koolstofemissies die je kan maken. En welke toekomst hebben
ze? Misschien zullen die kleinkinderen hun ouders aankijken met de
vraag “waarom heb je me op de wereld gezet, toen je wist wat je
wist?” Misschien lijden ze wel honger wanneer ze dat zeggen. Als
je dit te dramatisch vindt, of provocerend, dan weiger je de
situatie waar we voorstaan onder ogen te zien.

En dat is mijn punt – mensen beoordelen deze
kwestie in de mate waarin ze het aankunnen, in de mate waarin ze
zich met hun eigen sterfelijkheid (kunnen) verzoenen. Vanuit een
onbewuste angst voor de dood zijn discussies en initiatieven niet
adequaat voor de situatie waarin we verkeren. Een pleidooi voor
hoop kan mensen zich een tijdlang beter laten voelen. Tot de
wanhoop toeslaat en ze zichzelf niet meer zijn. De reden waarom ik
beroepshalve uitnodig de komende sociale chaos te accepteren, is
om ertoe bij te dragen dat mensen hun talenten inzetten voor de
huidige situatie die zoveel mensen niet onder ogen durven zien.

Jeremy Lent schreef een helder en welgemeend
artikel over wat ik noem de “Green Positivity Critique”. Het is
een kritiek die impliceert dat we de werkelijkheid bekijken op de
manier dat wewaarop we die willen zien om onze actie te
rechtvaardigen. Om die onlogische gedachtengang te camoufleren,
beweren zij dat we de realiteit niet echt kunnen kennen, of
precies weten wat de toekomst inhoudt. Dat is fundamenteel
misleidend. Ons verlangen om emotionele pijn te vermijden, gaat
ons dan leiden in onze keuze van modellen en verhalen. In eerste
instantie kan een nakende sociale catastrofe een pijnlijker model
zijn dan een ordelijke transformatie. Daarom zal deze “Green
Positivity Critique” telkens weer opduiken, ook wanneer
voedselprijzen omhoogschieten en de onrust om zich heen grijpt. Ik
ga daarom de discussie stilaan afronden. Wil je meer weten, begin
dan hier.

De discussie (april 2019)

Bendell kreeg kritiek uit “radicaal-ecologische” hoek, van Jeremy Lent (What will you say to your
grandchildren?
9/4/2019). Lent schrijft: We staan voor de
klimaatchaos, en sommigen pleiten voor ‘Deep Adaptation’
(=werken
aan (maatschappelijke) overlevingsstrategieën, niet zozeer
“hervormingen”).  Maar wat we echt nodig hebben, is ‘Deep
Transformation’
(=diepgaande hervormingen). Op zijn blog (Responding to Green Positivity
Critiques of Deep Adaptation
10/4/2019) reageert Bendell uitgebreid
op deze kritiek. Hierboven een samenvatting.

Deze pagina hier in pdf: Jeremy Lent versus Jem
Bendell
.(april 2019)

Na de spijbelaars: de bezetters?

Extinction Rebellion (XR) blokkeerde deze week drukke punten in Londen (nrc.nl 17/4/2019), als protest van burgerlijke ongehoorzaamheid tegen het uitblijven van klimaatbeleid. Niet de eerste actie van deze Britse groep die internationaal wil doorbreken. Extinction Rebellion (XR) wil een grootschalige verstoring veroorzaken, de klok rond, totdat de regering handelend optreedt in de klimaatnoodtoestand.

 

Een soort “klimaatspijbelen voor volwassenen?

De eis is simpelweg Deep Transformation van onze samenleving en economie (over enkele dagen een samenvatting van Deep Adaptation, de beweging die ervan uitgaat dat onze beschaving ten dode is opgeschreven, en we ons beter voorbereiden op de Day After).

Onze leiders hebben gefaald. Dit verwrongen systeem maakt ons dood. Het heeft ons op de weg naar uitsterven geleid.

Op RT-America besteedde Chris Hedges twee afleveringen van zijn programma ‘On Contact’ aan een interview met Roger Hallam, medeoprichter van Extinction Rebellion: hier deel1 en hier deel2 (2 x 28′, een sterk verhaal, in een saaie verpakking).

Zie verder:

Elfendertigste rapport: we halen het niet

WRIOm heikele discussies over “gaan we nu vooruit met het klimaatbeleid, en in hoeverre?” ietwat evidence based te onderbouwen, gaan we te rade bij “Mission 2020”, een wereldwijde coalitie van verschillende klimaatanalisten, onder leiding van Christiana Figueres (VN, Parijs). Die berekende 27 mijlpalen die in 2020 (over 10 maanden dus) moeten gehaald worden, willen we “Parijs” überhaupt mogelijk maken. Het eindrapport is van het World Resources Institute. Hun conclusies staan hieronder (link naar rapporten onderaan), met kleurtjes: veel groene vakjes (op koers, of vooruitgang) zitten er niet bij, de conclusie spreekt voor zichzelf…

op koers
goede vooruitgang
onvoldoende gegevens
onvoldoende vooruitgang
totaal onvoldoende
energie Hernieuwbare energie=
minstens 30% elektriciteitsproductie:
energie Geen nieuwe steenkoolcentrales
energie Bestaande steenkoolcentrales
worden gesloten
transport Elektrische voertuigen=
15-20% van verkoop nieuwe voertuigen
transport Zwaar verkeer 20% efficiënter
+ stadsverkeer naar zero-emissies
transport Openbaar vervoer verdubbelt marktaandeel
transport Luchtvaartsector vermindert emissies per km met 20% (niveau 2013)
transport De scheepvaartsector kondigt maatregelen aan om emissies in de
sector uit te faseren
landbouw Netto-ontbossing stoppen tegen 2020
landbouw Bruto verlies van bossen stoppen
landbouw Minstens 150 miljoen hectare land herstellen (ecodiversiteit)
landbouw Koolstofarme landbouwmethodes
landbouw Inspanningen voor CO2-opslag
industrie Zware industrie heeft roadmaps voor koolstofarme productie tegen
2050
industrie Zware industrie maakt begin van uitvoering roadmaps
industrie Zware industrie werkt aan emissie- en materiaalreductie op basis
van wetenschappelijke data
infrastructuur Minstens 300 miljard $ investeringen in koolstofarme
infrastructuur
infrastructuur Nieuwe gebouwen volgens (nagenoeg) passieve energienormen
infrastructuur Jaarlijks 3% gebouwen naar passieve energienormen
financieel Minimale klimaatinvesteringen: 200 miljard $ (publieke sector)
financieel Minimale klimaatinvesteringen: 800 miljard (privé)
financieel Steun voor klimaatbeweging x10 t.o.v. 2016
financieel Jaarlijkse uitgifte van groene obligaties x10 t.o.v. 2016
financieel Ondernemingen publiceren financiële klimaatrisico’s en
kredietbureaus houden er rekening mee
financieel Subsidies voor fossiele energie afschaffen
financieel Investeringen voor kolen-, olie- en gasproductie annuleren
financieel CO2-prijsmechanisme inbouwen in alle economische sectoren

Bronnen:

 

Klimaatspijbelaars: een mooi signaal

Aan ouderen geeft het een warm gevoel: een flink deel van generatie-Z is dan toch echt bekommerd… om haar eigen toekomst.

Toch valt op dat:

  • een delegatie wordt ontvangen in Brussel, maar niet door de machtsministers, wel door –excusez le mot– excuustruzen Homans en Schauvliege: Homans heeft geen klimaatbevoegdheid, en Schauvliege zou niet misstaan als minister van milieu onder Bolsonaro, om het regenwoud te redden zoals ze de Vlaamse bossen heeft “gered”. Een van de spectaculairste klimaatinitiatieven die door de regering worden gesuggereerd, zijn “…aandringen om plastic flessen te verbieden of koffie voortaan in herbruikbare kopjes te schenken.” En “er komen gesprekken…”  (nieuwsblad 16/1/2019) Wow, de planeet herademt!
  • de media applaudisseren, en gaan prompt ijverig op zoek naar de grote leider (m/v), die zetten ze prominent in beeld en wordt geïnterviewd: BV’s boven al, niet? Het zijn niet de jongeren die betogen, nee, het is de grote leidster (de morgen 16/1, 19/1/19)
  • in de Belgische media is zo goed als GEEN aandacht voor de Europese dimensie van het protest: duizenden kwamen op straat in meerdere Duitse en Zwitserse steden, lees yahoo news 18/1 voor meer info – ook weinig aandacht voor rolmodel Greta Thunberg

Zie voor de Europese jeugd ook twitter.com/hashtag/FridaysForFuture

De Standaard erkent: Het komt niet goed met de planeet

Eindelijk een mainstream-journalist (redacteur buitenland) van een mainstream-krant die toegeeft: het klimaat is niet meer te redden. Lees mee met de “Voorspellingen 2019” van De Standaard:
Foto links: de Californische bosbranden vanuit de atmosfeer (ds)

(…) Het wordt veel te warm. En te droog. Of net veel te nat. En wat erger is: geen enkele ­wereldleider voelt zich nog geroepen daar echt iets aan te doen. Toen de VN-klimaattop in Katowice, eind ­vorig jaar, eindigde in een technisch compromis, had Guterres welgeteld vijf woorden nodig om de toestand te duiden. ‘Ambitie, ambitie, ambitie, ambitie en ambitie.’ (…) Maar die politieke instelling was in de Poolse mijnstad nergens te ­bespeuren. (…) Guterres zal een extra vergadering inlassen [september 2019] om de leiders te vragen hun klimaatambities fors te verhogen. (…) Helaas, durven we nu al te voorspellen, zullen die wereldleiders daar vriendelijk voor bedanken. (…) Oké, Emmanuel Macron zal Guterres volmondig gelijk geven, om vervolgens niets te doen. (…)

In 2019 zullen we steeds meer tot de conclusie komen dat de opwarming van de aarde níét meer binnen aanvaardbare grenzen te houden is. Natuurlijk zal iedereen verwijzen naar al die steden die wel klimaatneutraal willen worden. Of naar die Amerikaanse staten die wel massaal overschakelen op hernieuwbare energie. Nooit zijn meer Amerikaanse steenkoolmijnen gesloten dan in 2018. (…)

Maar de bierkaai wint. In de VS is de uitstoot van broeikasgassen vorig jaar met 3,4 procent toegenomen. (…) Maar ook daar [in China] stijgt het gebruik van steenkool nog altijd. En de staal­industrie draait opnieuw op volle toeren.

Almaar meer mensen zijn zich toch bewust van de ernst van de toestand? Zeker (…) Alleen zal het niet genoeg zijn. Het laaghangende fruit is geplukt. De inspanningen die nodig zijn, zullen zo kolossaal worden dat ze echt pijn zullen doen. Dat hebben de gele hesjes Macron al duidelijk gemaakt. Geen enkele politicus kan of wil zo’n beleid voeren, zelfs Xi niet. En die moet aan niemand verantwoording afleggen.

Lees het hele artikel in de standaard 12/1/2019

COP24 resultaat: 410 ppm CO2-uitstoot en stijgend

Dit is het resultaat van COP24 in Katowice: 24 topconferenties gedurende ruim 25 jaar (2018-1992): de CO2-emissies (belangrijkste motor van opwarming) steeg van 350 ppm naar 410 ppm. In de grafiek hierboven staat elke “COP” netjes vermeld bij de overeenkomstige stijging van de CO2.

Whatever our world leaders are ‘doing’ to reduce emissions, they are doing it wrong.” “We have to understand what the older generation has dealt to us, what mess they have created that we have to clean up and live with.
Greta Thunberg, de 15-jarige Zweedse scholier en klimaatactiviste, op COP24.

Lees verder met achtergrondgegevens bij national observer (12/12/2018)

Brief Yp: emotioneel, met een valse noot


Internationaal klimaatadviseur van Ypersele heeft op Twitter een brief gepost aan zijn achterkleinkinderen in 2118, over honderd jaar dus. De brief wordt “emotioneel” genoemd, en van Yp is er duidelijk niet meer gerust in (zie knack.be of de brief op twitter). De klimaattop, die al langer weet hoe ernstig de zaken er voor staan, begint stilaan op te houden met de riedel “door onderhandelingen komen we er wel uit”. Toch strijkt van Yp een valse noot in zijn betoog.

My dear great-grandchildren,

As I am writing this letter to you I don’t know the state of the world around you. Although I have been working for 40 years on the future of climate, I can’t know what choices will be made in the coming years But those choices will determine to a large extent your quality of life in 2118.

Today I fear that humanity doesn‘t realize quickly enough the deadlock in which we currently are. As I am writing this, a large number of people are blocking the roads because they have to pay a little bit more for the polluting liquid they want to continue burning in their old engines.

I understand their revolt, which is also motivated by injustices and the absence of sufficient alternatives (like public transport and bicycle roads). But it is sad and absurd that the trigger of this revolt is the price of petrol, since it is the usage of this liquid, and also that of coal and natural gas. that has disturbed the climate and that kills seven million people every year (by air pollution) In the world. My fellow climate scientists and I have nevertheless never stopped sounding the alarm bell and explaining that we urgently need to stop using these dangerous substances.

Too few listen to us and act accordingly. By continuing to use the atmosphere as a Co2 dump site and by continuing to thicken the insulating blanket around the Earth, we saw off the only branch on which it is possible to sit in the solar system. Many still hold on to their old habits, their old technologies and their sad philosophy: “after me the flood may come, as long as I can fully enjoy my life”.

I hope this is going to change, and quickly. I know that it Is possible. because there are also the women and men, and there are many of them, who have been touched in the heart by the graveness of the situation, and they have thoroughly understood the need to act urgently. They have started the battle to build a society, and an economic development model, that is truly ”sustainable”. This means: to respect all human beings and to respect the natural cycles and ecosystems that ensure the livability of the earth.

I see these people who have decided to change their way of life, or the way their enterprise works, to vote thinking of the consequences of their choice for the future of their great-grandchildren, indeed. If these people win their battle against the short-term profit and against injustice (these two go together), you will live well in 2118. my dear great-era grandchildren.

At this moment I must confess that there are tears in my eyes, because I can’t be sure that these efforts and these chances will come quickly enough and on a large enough scale to avoid the climate crash and the extinction of many living species.

In any case, within a couple at days I will leave by train to the COP24 (climate) in Poland, to continue the fight to chance the situation. Notably for you.

I ask one thing of you: think, you yourselves, of the consequences of the choices you are making today for your great-grandchildren and for all children in the world of 2218.

Valse noot

Eén valse noot  toch: van YP toont weliswaar begrip voor de gele hesjes, maar even verder klinkt het… ‘Door de atmosfeer te blijven gebruiken als CO2-vuilnisbak (…) zagen we de enige tak door waarop we kunnen zitten in het zonnestelsel’ (knack.be). Op een subtiele manier suggereert Yp dus dat de gele hesjes “après nous le déluge” huldigen. Maar die cynische attitude kan misschien eerder toegeschreven worden aan de wereldwijd-taxfree-CO2-uitstotend-rondvliegende crowd van zakenlui,-lobbyisten (en rijkere consumenten)…