Tag archieven: business as usual

Klimaatkaart EU-parlement: een lachertje!

Op basis van een rapport van het Europees Milieuagentschap liet het Europees Parlement een kaartje (infographic) opmaken met de gevolgen die de klimaatverandering waarschijnlijk meebrengt voor de diverse (zeven) regio’s van Europa:

  • Boreaal (Zweden, Finland, Baltische staten)
  • Arctic (Ijsland)
  • Bergstreken
  • Mediterrane streken
  • Atlantische zone
  • Continentaal Europa
  • Kustgebieden

Het zijn su-per-bra-ve klimaatvoorspellingen geworden. Meer dan een beetje ongemak hoeven we niet te vrezen, en dan nog: zo wordt voor de Europese kustgebieden met geen woord gerept over het risico op (super-)stormen of  overstromingen! Stijging van de zeespiegel wordt wel vermeld door het Milieuagentschap, maar in de infographic van het Parlement hoeven we daar niet meer voor te vrezen! Voor de Atlantische zone worden wel meer realistische prognoses gegeven. En de Mediterrane gebieden, die zijn dan weer de klos.

België
is op de kaart verdeeld in twee zones
Noordwest (“linksboven”) van de lijn Charleroi-Mol = Atlantische zone

  • meer en heviger regenbuien
  • hogere rivierstanden, met risico van overstroming
  • hoger risico op stormschade in winter
  • meer slecht weer
  • maar joepie: minder verwarmingskosten!
Zuidoost (“rechtsonder”) van de lijn Charleroi-Mol = continentaal Europa

  • meer extreem weer
  • drogere zomers
  • hoger risico op rivieroverstromingen en bosbranden
  • hogere kosten voor koeling

 

Ontslag Hulot: Machteloosheid over klimaat neemt toe

“Ik ga de moeilijkste beslissing uit mijn leven nemen. Ik wil niet meer liegen en de illusie geven dat mijn aanwezigheid in de regering betekent dat we onze doelstellingen halen.” (Nicolas Hulot, 28/8/2018)

De planeet wordt een broeikas, grondstoffen en hulpbronnen raken uitgeput, de biodiversiteit verdwijnt als sneeuw voor de zon, en dat wordt nog altijd niet gezien als een prioriteit. (…) Ik begrijp niet dat we wereldwijd met open ogen naar een tragedie hollen, en daar onverschillig bij blijven. (…) We blijven ons inspannen om een economisch model dat de oorzaak is van al deze ellende, in stand te houden en zelfs te versterken. Nicolas Hulot, augustus 2018 (nouvellesduweb)

Typerend voor de denktrant van de “weldenkende” burger in Vlaanderen(*) is deze column in De Standaard van 29 augustus:

Bart Sturtewagen, huiscommentator, somt eerst enkele extreme klimaatfenomenen 2018 op (…) Het is geen toeval dat net nu de Franse ­minister van Ecologische Transitie, Nicolas Hulot, ontgoocheld opstapt. Het tanende blazoen van president ­Macron krijgt weer een deuk. Maar erger is dat het ­gevoel van machteloosheid om nog iets aan de klimaatverandering te doen alleen bevestigd wordt. De wijnoogst kondigt zich wel voorspoedig aan (…) een schrale troost tegenover de gigantische uitdaging waar de planeet voor staat.


(*) Of juister: de burgers die nu de macht in handen hebben, en van zichzelf denken dat ze weldenkend zijn – daarbij kunnen klimaatbewuste lui, jong en oud, alleen knarsetandend toekijken hoe ze/we ons collectief naar de verdoemenis helpen.


Eén minuut, één ontslag (youtube)

Joris Luyendijk: hopen op een ramp?

Hopen op een ramp: in een opiniestuk in De Standaard pleit Joris Luyendijk, bekend van zijn lucide verslagen uit de Londense city, zonder omwegen voor een ecologische ramp. Niet om vrolijk van te worden. Maar Luyendijk ziet een ramp als een laatste redmiddel om de goegemeente wakker te schudden:

Luyendijk wijt de hele malaise, lethargie, inertie, besluiteloosheid (you name it) rond klimaatbeleid aan de overdaad aan keuzevrijheid van “de mensen”. Voor sommigen klinkt dat als een wat gratuïte, intellectuele spielerei, alsof er geen machtige anti-klimaatlobby’s bestaan die alles tegenhouden (denk maar aan de Koch brothers). Beetje politieke anlyse leert dat men in 2008 op enkele weken tijd honderden miljarden vond om de banken te redden, dus als de nood aan de man is…

‘Hoe meer keuzevrijheid, hoe beter’: dat is de ideologie van deze tijd. Maar die vrijheid berokkent enorme schade, denk maar aan de klimaatverandering. Voor een ommekeer is een schokkende gebeurtenis nodig.

Maar goed, toch blijft Luyendijks ultieme remedie nazinderen: leve de ramp dus, want anders worden we (of ze?) nooit wakker. En hij besluit:

Het ‘beste’ scenario in de huidige omstandigheden lijkt me dus dat zich op ecologisch vlak een ramp voordoet die groot genoeg is om de mensheid wakker te schudden, maar niet groot genoeg om ons uit te roeien.

Maar misschien wordt Luyendijks wens wel vervuld met een man made disaster, zoals een Grote Oorlog of een Grote Crash?

Lees Joris Luyendijk in De Standaard 20/7/2018


Overstromingen, Wageningen 2018.

Instorting in de komende decennia? Vrijwel zeker, zegt Ehrlich

Een fatale ineenstorting van de beschaving in de komende decennia? Een
“quasi-zekerheid”, aldus bioloog Prof Paul Ehrlich, als gevolg van de
niet-aflatende vernietiging van de natuurlijke wereld door de mensheid.
En het is precies die natuurlijke omgeving die alle leven op aarde, en
ook de mensheid, ondersteunt.

De optimale wereldbevolking is minder dan twee miljard mensen – 5,6 miljard minder dan nu op deze planeet, meent hij, en er is een toenemende vergiftiging van de hele planeet door synthetische chemicaliën die misschien gevaarlijker zijn voor mens en natuur dan klimaatverandering.

Ehrlich zegt ook dat er een massale en nooit geziene herdistributie van rijkdom nodig is om een eind te maken aan de overconsumptie van hulpbronnen. Maar “de rijken die nu het wereldsysteem besturen – en hun
jaarlijkse ‘wereldvernietiger’-bijeenkomsten in Davos houden – zullen het waarschijnlijk niet laten gebeuren”.

Ehrlich schreef in 1968 The Population Bomb, samen met zijn vrouw Anne Ehrlich. Het boek voorspelde dat in de jaren ’70 “honderden miljoenen mensen zouden verhongeren” – maar dat werd vermeden door de groene revolutie in de intensieve landbouw. Veel details en timing van gebeurtenissen waren verkeerd, erkent Paul Ehrlich vandaag, maar hij zegt dat het boek in het algemeen correct was: ongebreidelde bevolkingsgroei in combinatie met overconsumptie wordt ons fataal.

Lees het hele artikel in The Guardian (22/3/2018)

Studie bevestigt nog maar ‘s: erger dan voorzien

Blauwe strook = IPCC. Rode strook: bijgesteld.

De kans dat de temperaturen tegen eind deze eeuw met meer dan 4°C stijgen, is toegenomen van 62% naar 93%. Klimaatwetenschappers doen er alles aan om de klimaatmodellen te verfijnen. En een nieuwe trend daarbij is om na te gaan hoe goed model-X is geweest in het voorspellen van… het recente verleden. Op basis van die methode concluderen de onderzoekers dat de modellen en projecties van het IPCC naar boven toe moeten herzien worden.

Wetenschappers: finale waarschuwing

World Scientists’ Warning to Humanity: A Second Notice

25 jaar geleden al, in 1992, stuurde een groep bezorgde wetenschappers een dringende oproep aan de mensheid: we moeten er dringend mee stoppen onze planeet te vernietigen, willen we onherstelbare schade in de toekomst vermijden, en als mensheid überhaupt nog een toekomst hebben.
Dringend? Sedertdien werden 10-tallen klimaatconferenties gehouden, streefdoelen uitgewerkt en een hele emissiehandel op poten gezet, maar in de praktijk werd de situatie erger in plaats van beter.

Op 13 november 2017 publiceerde de groep een tweede dringende waarschuwing. De kerngroep die de brief opstelde, is zelf verrast door de massale steunbetuigingen van wetenschappers. In de oproep verwijzen de (meer dan 15.000!) wetenschappers naar de belangrijkste parameters, die – op een uitzondering na, het ozongat – naar de afgrond wijzen. Ozon is de uitzondering, en daarmee het bewijs van hoe de mensheid echt wel kan ingrijpen, als daartoe de wil bestaat. De groep ziet weliswaar ook nog enkele kleinere positieve trends, maar dat verandert niets aan de hoofdtoon.:

* Largest Ever Group of Scientists Issues Humanity an Urgent Warning: Time Is Running Out – Humans are on a “collision course with the natural world”. in Science Alert
* De originele tekst bij BioScience – of download de tekst in pdf.

Enkele citaten

  • By failing to adequately limit population growth, reassess the role of an economy rooted in growth, reduce greenhouse gases, incentivize renewable energy, protect habitat, restore ecosystems, halt defaunation, and constrain invasive alien species, humanity is not taking the urgent steps needed to safeguard our imperilled biosphere. (…)
  • As most political leaders respond to pressure, scientists, media influencers, and lay citizens must insist that their governments take immediate action, as a moral imperative to current and future generations of human and other life. With a groundswell of organized grassroots efforts, dogged opposition can be overcome and political leaders compelled to do the right thing. It is also time to re-examine and change our individual behaviours, including limiting our own reproduction (ideally to replacement level at most) and drastically diminishing our per-capita consumption of fossil fuels, meat, and other resources. (…)

Dit vat het goed samen: a rivederci folks

Deze cartoon in knack.be nr. 2017/33 vat het goed samen:
Geruststellend is wel dat de financiële markten voorzichtig positief reageren op het scenario van een totale vernietiging van het leven op aarde. De Dow Jones klom vandaag met 4,2 procent.
Het kan ons eigenlijk niet veel schelen: zuivere lucht willen we wel (Ringland, lage emissiezone…) maar het einde van onze rustig kabbelende civilisatie, ach…

Dit is dan ook het voorlopige einde van deze blog. Ik ga Guy McPherson’s advies volgen(1) , en meer genieten van het mooie leven.

(1)

Of onze dagen geteld zijn, zoals hij zegt, weet ik niet, maar dat we op geleende tijd leven, is mij wel duidelijk

Vermogensbeheerder SCHRODERS waarschuwt: 7,8°C opwarming niet onmogelijk

SCHRODERS, een vooraanstaande Britse vermogensbeheerder, waarschuwt dat we bij business-as-usual tegen het eind van de eeuw geen 2°C, geen 4°C, maar zelfs tot 8°C warmer uitkomen dan het pre-industriële niveau. In klare taal betekent dat: game over voor onze samenleving. Nu is 8°C bepaald geen voorzichtig mainstream standpunt in de klimaatwereld: wetenschappers die de mogelijkheid opperen, staat een heksenjacht te wachten van conservatieve pers en collega’s. Hoe komt SCHRODERS dan aan die cijfers? En vermogensbeheerders zijn toch geen klimaatwetenschappers? Het is ook geen klimaatrapport, maar een confrontatie van klimaatscenario’s met becijferde inspanningen van regeringen en bedrijven, volgens 12 meetstandaarden:

  • politieke ambitie: toezeggingen van regeringen
  • vorderingen van grote bedrijven inzake klimaatfinanciering en CO2-belasting
  • technologische vooruitgang inzake hernieuwbare energie
  • toekomstige effecten van olie-, gas- en steenkoolproductie.

De huidige bedrijfspraktijken op elk van die 12 gebieden werden dus vergeleken met de diverse emissiescenario’s voor 2, 4 of 6°C opwarming (gebaseerd op cijfers van het Internationaal Energieagentschap IEA, en het BP-rapport). Concreet voorbeeld: we vergelijken de verkoop van elektrische auto’s met de cijfers die overeenstemmen met bepaalde temperatuurscenario’s.
Zelfs als alle toezeggingen voor CO2-uitstootreductie worden toegepast, zitten we al aan 2,8°C, een stuk boven de “veilige” drempel van 2°C. Maar de technologische vooruitgang loopt achter op de toezeggingen: met hernieuwbare energie aan het huidige ritme stijgt de opwarming al naar 3,1°C.
En nu komt de aap uit de mouw: klimaatwetenschappers zijn het erover eens dat de belangrijkste motor van klimaatopwarming ligt bij de emissies van fossiele brandstoffen. En de prognoses voor olie- en gasproductie wijzen hoegenaamd niet op een klimaatgunstige vertraging .
Tussen de regels door hoor je SCHRODERS denken “als we de CEO’s nu eens met de neus op de feiten drukken, worden er via investeringen een aantal milieumechanisme in gang gezet ”. Want klimaatchaos is ook voor investeerders een kwalijke zaak.

Dashboard van SCHRODERS

Fossiele brandstoffen op hun retour? Mijn oma!

Als je nog gelooft dat we na 25 jaar klimaatonderhandelingen op het goede pad zijn… bekijk dan deze nuchtere realiteit: 10 diagrammen van de National Observer, in een video van Paul Beckwith, hier kort samengevat, bij elk diagram.

Zie ook onderaan: Duitse Energiewende? 40% steenkool! !

Het gebruik van fossiele brandstoffen neemt nog steeds TOE, niet AF

De jaarlijkse toename vermindert, maar ligt nog steeds op het niveau van de jaren ’90, en groeit nog lichtjes

Het aandeel van de fossiele energie in de totale mix vermindert… met 1% per decennium!

Groei olieverbruik vergeleken met zon, wind enz. (laatste 5 jaar)

Of wil je er ook aardgas bij, geen probleem…

Goed nieuws: steenkoolgebruik duikt naar beneden: halleluja!

Maar wacht s even: van die duik merken we niets in de atmosfeer

CO2 in de atmosfeer: blijft alarmerend, ondanks de “duik” in de steenkool

Steenkool met sjoemelsoftware?

De aap uit de mouw: de steenkoolstatistieken worden naar alle waarschijnlijkheid verwerkt met “sjoemelsoftware”

Subsidies aan de fossiele sector: enkele voorbeelden

Het “resultaat”  van de Energiewende tot nu toe

Als de wereld echt op een keerpunt zou staan inzake steenkool, hoe komt het dan dat investeerders nog steeds honderden miljarden dollars pompen in steenkoolverwerking, om die met 43% te laten groeien?
Die deprimerende statistieken komen uit de coal-tracking database, uitgevlooid door de Duitse studiegroep Urgewald. Een recent artikel in The New York Times is erg ontnuchterend, en laat weinig twijfel bestaan over de schaal van de huidige steenkoolexpansie. Die groei komt vooral voor rekening van Chinese bedrijven, maar die beperken zich niet tot China. Landen zonder steenkooltraditie staan op het punt tot de club toe te treden.

Deze mismatch tussen klimaatbeloftes om fossiele brandstoffen terug te dringen, en de financiering in de vuile energiesector komt over de hele wereld voor.
Een nieuw rapport onder leiding van Oil Change International, “Talk is Cheap: How G20 Governments Are Financing Climate Disaster,” zet dit alles op een rijtje. “Van alle overheidsinvesteringen voor energie vanuit G20-instellingen en de multilaterale ontwikkelingsbanken ging tussen 2013 en 2015… 58 percent naar steun voor de fossiele sector.” (nationalobserver 13/7/2017)

Wat is er dan mis met die optimistische rapporten over zon en wind?

  1. het “hernieuwbare” in hernieuwbare energie slaat enkel op de bron (zon, wind), niet op de energieproductie (panelen en molens), die is nog steeds CO2-intensief
  2. het klimaat wordt uiteindelijk en beslissend gestuurd door fysische en chemische realiteiten (uitstoot van CO2, methaan…., fysische opwarming, enz.), niet door groeicijfers, statistieken of prognoses uit rapporten. Zolang we de werkelijke uitstoot niet drastisch omlaag krijgen, valt er weinig vooruitgang te verwachten

 

 

National Observer haalde de diagrammen uit onverdachte bron: Statistical Review of World Energy, het jaarlijkse energierapport (2016) waarmee BP ons wil doen geloven dat de wereld zich afkeert van fossiele energie. Dat is bijna correct (op de steenkool na), maar tegen een zo traag tempo dat we nog 100 jaar verder kunnen onderhandelen in Parijs, De diagrammen staan op These missing charts (13/7/2017). Paul Beckwith bespreekt ze in deze video (26/7/2017).

 

 

Nagekomen berichten 31/7

Duitse Energiewende? 40% steenkool! !

Duitsland wordt breed toegejuicht voor zijn Energiewende, weg van nucleair. Merkel bekritiseert Trump voor zijn fossiele energiebeleid. Maar wat doet Duitsland? In stilte de steenkoolsector sparen, en vooral zwijgen over het uitdoven van fossiele energie.
Hernieuwbare energie gaat in stijgende lijn, maar dat gaat eerder ten koste van nucleair, niet ten koste van fossiele steenkool.
De Duitse enerigemix:

  • hernieuwbaar, ging van 7% naar 20% (2000 > 2015)
  • steenkool nog steeds 40%, waarvan 23% harde steenkool en 17% bruinkool.

Op de achtergrond staat de machtige Duitse staalindustrie, die stevig op de rem trapt.
Lees het kritisch rapport van cleantechnica, 2/8/2017.

P.S.: Milieuprotest tegen dieseltop in Berlijn (Het Laatste Nieuws, 2/8/2017)

Ze wisten het al in 1968: politieke klimaatobstructie op het hoogste niveau

Olie-, gas- en kolengiganten waren/zijn geen vragende partij  voor klimaatbeleid, dat is geen geheim. Toch leek het er tot nu toe op dat het vooral ging om enkele machtige olie- en steenkoolbaronnen (de Koch Brothers!) die de jongste jaren door toenemend klimaatbewustzijn zich “gehinderd” gingen voelen in hun businessmodel, en daarom op de rem staan.

Dat verhaal blijkt nu slechts het topje van de ijsberg.  Uit recent onderzoek is gebleken dat enkele van de machtigste energieconcerns in de VS integendeel al vanaf de jaren 1970 klimaatonderzoek juist financierden. Maar toen de consequenties stilaan duidelijk werden, volgde eind jaren 1980 de omslag. En toen begonnen ze op het hoogste niveau elk klimaatbeleid te saboteren, ook en vooral op internationaal vlak, volgens een goed doordacht aanvalsplan:

  1. zich verenigen in een lobbygroep, en zoveel mogelijk belanghebbende bedrijven meetrekken: de machtige Global Climate Coalition was geboren (opgeheven in 2001)
  2. de (toen nog jonge) klimaatwetenschap in twijfel trekken, volgens het beproefde procédé van de tabakslobby: de opwarming neerzetten als theorie, in plaats van als feit (zie boek Merchants of Doubt) – men blijft dus onderzoek financieren, maar ditmaal het climate change denial onderzoek
  3. actieve politieke lobbying tegen elk klimaatbeleid, via groepen als American Coalition for Clean Coal Electricity, American Legislative Exchange Council, U.S. Chamber of Commerce, Utility Air Regulatory Group.

De geschiedenis van de anti-klimaat-lobby moet nog geschreen worden, maar met het degelijke rapport van het Energy and Policy Institute is in elk geval een aanzet gegeven. Zie ook de bespreking bij Huffington Post:

Eerder al kwamen de oliegiganten zelf in het nieuws, toen uit rapporten bleek dan ze al decennialang het klimaatverhaal kenden, maar verkozen niet alleen te zwijgen, maar zelfs actief desinformatie te verspreiden en te sponsoren:

  • ExxonMobil investeerde in de jaren 1980 in klimaat-meetapparatuur op een supertanker (CO2 absorptie door oceanen), maar topmanagers gingen nadien tekeer tegen elk klimaatbeleid (Inside Climate News, 16/9/2015)
  • Shell schreef meer dan 25 jaar geleden “Climate change “at a rate faster than at any time since the end of the ice age – change too fast perhaps for life to adapt, without severe dislocation.” en liet een klimaatvideo opmaken (zie foto hieronder). Nadien keerde het bedrijf de kar, en ging dwars liggen (De Correspondent, feb. 2017)

foto: De Correspondent

De felle campagnes van klimaatontkenners

In de film Merchants of Doubt wijst Naomi Oreskes op de coïncidenties waarbij cruciale momenten in de geschiedenis van de klimaatafspraken telkens voorafgegaan worden door een heftige anti-campagne van de “klimaatvertragers”:

  • bij de publicatie van het tweede IPCC-rapport (1996) werd Ben Santer, een van de hoofdredacteurs, ongemeen hard aangepakt door de anti-klimaatlobby, met de bedoeling het hele IPCC-rapport onderuit te halen
  • Vlak voor het afsluiten van het Kyoto-protocol lanceerde de anti-klimaatlobby de fameuze Oregon-Petitie,  zogenaamd van een groot aantal wetenschappers die de opwarming in twijfel trokken. Na onderzoek bleek de petitie te steunen op talrijkevalse ondertekeningen (onder meer van Charles Darwin!)
  • Vlak voor de Klimaatconferentie van Kopenhagen (2009) lanceerde diezelfde anti-klimaatlobby het eveneens fameuze Climategate. Ook dat bleek achteraf op niets te steunen, maar de campagne had wel veel schade aangericht.